Đánh giá hoạt động Musical Chairs theo Triết lý Better Me
Updated: Sep 30
Có một hoạt động được rất nhiều giáo viên tiếng Anh tổ chức cho học sinh, đó là Musical Chairs.
Thầy sẽ áp dụng Triết lý Better Me: Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa để phân tích và đánh giá hoạt động này.
Musical Chairs là một hoạt động rất đơn giản, dễ tổ chức và gần như học sinh nào cũng thích. Nhưng nếu nhìn hoạt động này dưới góc độ Better Me, liệu hoạt động này đang thực sự tạo ra những giá trị gì cho học sinh?
Thầy thử cùng các thầy các cô nhìn lại hoạt động này nhé.
Mô tả hoạt động Musical Chairs
Ví dụ, một lớp có 10 học sinh, giáo viên sẽ xếp 8 hoặc 9 chiếc ghế thành vòng tròn.
Sau đó, giáo viên mở nhạc lên, học sinh chạy vòng quanh ghế. Khi nhạc dừng, học sinh tìm một chiếc ghế gần mình nhất để ngồi.
Học sinh nào không ngồi được vào ghế thì giáo viên sẽ đưa flashcard ra hỏi xem từ này là từ gì. Học sinh trả lời xong thì ra ngoài ngồi vì coi như bị loại khỏi trò chơi.
Lượt tiếp theo sẽ bỏ bớt một hoặc hai chiếc ghế, rồi tiếp tục chơi theo cách tương tự.
Hoạt động kết thúc khi lượt chơi chỉ còn lại một chiếc ghế và có một học sinh ngồi được vào chiếc ghế đó. Học sinh này trở thành người chiến thắng.
Hoạt động này có vui không?
Cực vui.
Hầu như học sinh nào cũng thích.
Hoạt động này giáo viên có thích tổ chức không?
Có.
Vì rất dễ làm.
Giáo viên gần như không phải chuẩn bị gì ngoài việc xếp ghế thành vòng tròn, mở nhạc và cầm flashcard trên tay.
Nhưng một hoạt động dễ tổ chức và khiến học sinh vui chưa chắc đã là một hoạt động tạo ra nhiều giá trị giáo dục.
Đó là lúc chúng ta cần một bộ lọc để nhìn hoạt động kỹ hơn.
Phân tích hoạt động Musical Chairs theo Triết lý Better Me
Thầy sẽ phân tích Musical Chairs dựa trên ba trụ cột của Triết lý Better Me: Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa.
Mục đích không phải để chứng minh hoạt động này tốt hay xấu, mà để nhìn xem hoạt động thực sự tạo ra giá trị gì cho học sinh.
Trước tiên: Về mặt An toàn
Trước khi đánh giá Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa, chúng ta cần đặt câu hỏi về An toàn.
Musical Chairs có yếu tố học sinh chạy quanh ghế và khi nhạc dừng thì phải nhanh chóng tìm ghế để ngồi.
Cơ chế của hoạt động khiến học sinh phải cạnh tranh để giành lấy số ghế có hạn, trong đó một học sinh phải bị loại sau mỗi vòng.
Khi nhiều học sinh cùng chạy và cùng hướng đến một chiếc ghế, có thể xảy ra va chạm, xô đẩy hoặc té ngã.
Hoặc khi học sinh chạy quá nhanh, văng ra khỏi vòng tròn, các em có thể va vào tường, cạnh bàn hoặc những vật dụng khác trong phòng học và dẫn đến chấn thương.
Vì vậy, trong khung đánh giá Better Me, An toàn là điều kiện tiên quyết.
Nếu hoạt động không đảm bảo an toàn thì những đánh giá về Học thuật, Kỹ năng hay Văn hóa phía sau cũng không còn nhiều ý nghĩa.
Trong bài viết này, thầy tập trung phân tích Musical Chairs ở ba trụ cột Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa. Vì vấn đề an toàn còn tùy thuộc vào cách giáo viên tổ chức hoạt động, cách học sinh tham gia hoạt động và cách Trung tâm thiết kế bàn ghế an toàn trong phòng học.
Về mặt Học thuật:
Hãy thử nhìn xem học sinh thực sự sử dụng tiếng Anh bao nhiêu trong hoạt động này.
Một học sinh dành phần lớn thời gian để chạy quanh ghế và chờ nhạc dừng.
Khi nhạc dừng, học sinh không ngồi được vào ghế mới được giáo viên đưa flashcard ra hỏi.
Học sinh trả lời xong thì bị loại.
Như vậy, về mặt ngôn ngữ, mỗi học sinh thường chỉ có một lần sử dụng tiếng Anh để trả lời flashcard trước khi rời khỏi trò chơi.
“Lượng ngôn ngữ được sinh ra” trong hoạt động là rất ít.
Phần lớn thời gian của hoạt động được dành cho việc chạy, chờ nhạc dừng và tìm ghế, chứ không phải sử dụng tiếng Anh.
Nếu mục tiêu của một hoạt động trong lớp tiếng Anh là tạo cơ hội cho học sinh sử dụng ngôn ngữ, thì Musical Chairs chưa khai thác được nhiều giá trị về mặt này.
Dựa vào "Cách tính điểm cột Học thuật theo Triết lý Better Me”, hoạt động này được đánh giá 2/5 điểm về mặt Học thuật.
Về mặt Kỹ năng:
Theo bộ kỹ năng mà thầy đang sử dụng để đánh giá hoạt động, chúng ta xem xét các kỹ năng Nghe – Nói – Đọc – Viết và những kỹ năng thuộc nhóm kỹ năng thế kỷ 21 nếu thực sự xuất hiện trong hoạt động.
Với Musical Chairs, học sinh có cơ hội thực hiện ít nhất hai kỹ năng:
Giáo viên hỏi: học sinh Nghe.
Học sinh trả lời: học sinh Nói.
Như vậy, hoạt động thực sự có sự tham gia của Listening và Speaking.
Tuy học sinh có yếu tố vận động và phản xạ với tín hiệu âm thanh nhưng sẽ không tính những điều đó thành một kỹ năng trong khung Better Me.
Chỉ tính những kỹ năng thực sự xuất hiện trong hoạt động và nằm trong khung đánh giá: Nghe – Nói – Đọc – Viết và những kỹ năng thuộc nhóm kỹ năng thế kỷ 21.
Dựa vào "Cách tính điểm cột Kỹ năng theo Triết lý Better Me", hoạt động này được đánh giá 3/5 điểm về mặt Kỹ năng.
Về mặt Văn hóa
Đây là phần khiến thầy quan tâm khá nhiều khi nhìn vào hoạt động Musical Chairs.
Trong Văn hóa, chúng ta không chỉ nói đến việc học sinh biết thêm một nền văn hóa nào đó.
Văn hóa còn liên quan đến cách con người ứng xử với nhau.
Chúng ta thường đề cao những hành vi như xếp hàng, chia sẻ, nhường nhịn, hợp tác và giúp đỡ lẫn nhau.
Nhưng trong hoạt động Musical Chairs, luật chơi tạo ra một tình huống cạnh tranh: khi nhạc dừng, nhiều học sinh cùng tìm cách giành lấy một chiếc ghế.
Thầy thường dùng cụm từ “fight over” để mô tả với giáo viên hành vi này.
Hoạt động Musical Chairs rõ ràng không tạo ra giá trị Văn hóa mà thầy mong muốn. Luật chơi tạo ra sự cạnh tranh để giành ghế và có thể dẫn đến hành vi tranh giành.
Dựa vào "Cách tính điểm cột Văn hóa theo Triết lý Better Me”, nếu chỉ xét bản thân thiết kế của luật chơi, hoạt động này đạt 2/5: có yếu tố chưa phù hợp với văn hóa mà thầy muốn xây dựng.
Điểm này cần được phân biệt rất rõ với hành vi thực tế của học sinh trong khi chơi. Nếu trong thực tế hoạt động đã tạo ra những hành vi vi phạm nghiêm trọng, chẳng hạn:
Xô đẩy
Chen lấn
Giằng co
Cố tình làm bạn ngã
Hoặc những hành vi thiếu tôn trọng khác.
Thì khi đó, mức đánh giá về Văn hóa của hoạt động này chỉ còn 1/5 điểm
Nói cách khác, 2/5 là đánh giá đối với thiết kế hoạt động như được mô tả ở trên. Còn khi triển khai thực tế, giáo viên cần quan sát hành vi của học sinh để có đánh giá phù hợp.
Thầy dẫn một câu nói của thầy Trần Việt Quân: “Có những trò chơi làm cho đạo đức của học trò xấu đi, cho học trò chơi một hồi là thấy học trò mất đạo đức.”
Đây chính là điều khiến thầy không muốn chỉ nhìn vào việc học sinh có vui hay không.
Một hoạt động có thể rất vui, nhưng chúng ta vẫn cần đặt câu hỏi: Hoạt động đó đang khuyến khích học sinh hành xử với nhau như thế nào?
Dựa vào "Cách tính điểm cột Văn hóa theo Triết lý Better Me", hoạt động này được đánh giá 2/5 điểm về mặt Văn hóa.
Học tiếng Anh trở thành “hình phạt”
Ngoài ba trụ cột trên, hoạt động Musical Chairs còn khiến thầy suy nghĩ về một điểm khác trong cách thiết kế hoạt động.
Học tiếng Anh vốn là hoạt động chính của một lớp tiếng Anh.
Nhưng trong Musical Chairs, việc sử dụng tiếng Anh lại được đặt vào vị trí của một “hình phạt”.
Học sinh không giành được ghế thì bị loại và phải trả lời flashcard. Nói cách khác, học sinh thua thì phải học tiếng Anh.
Thầy nghĩ chúng ta phải suy ngẫm về cách thiết kế hoạt động như vậy.
Nếu học tiếng Anh là mục tiêu chính của lớp học, liệu chúng ta có nên biến việc sử dụng tiếng Anh thành một hình phạt dành cho người thua cuộc?
Theo thầy, được sử dụng tiếng Anh nên là một phần của trải nghiệm mà học sinh mong muốn có được, chứ không phải điều các em phải làm vì mình đã thua một trò chơi.
Đây không phải là một tiêu chí chấm điểm riêng trong khung Better Me, nhưng nó cho chúng ta thêm một góc nhìn khi thiết kế một hoạt động.
Khung đánh giá Better Me cho hoạt động Musical Chairs
Khung đánh giá Better Me cho hoạt động Musical Chairs là 2 – 3 – 2
Nếu hình dung ba trụ cột Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa như một Tam giác Better Me, thì Musical Chairs vẫn tạo ra một tam giác khá nhỏ so với mục tiêu mà thầy mong muốn ở một hoạt động trong lớp tiếng Anh.
Nhưng ở đây cũng cần nhớ một nguyên tắc quan trọng của Better Me: Các tiêu chí không bù trừ cho nhau.
Không thể nói hoạt động có Kỹ năng 3/5 thì sẽ bù cho Học thuật 2/5 hay Văn hóa 2/5.
Mỗi trụ cột cần được nhìn nhận riêng để chúng ta biết hoạt động đang mạnh ở đâu, yếu ở đâu và cần cải thiện điều gì.
Nên hay không nên tổ chức Musical Chairs?
Có nên tổ chức hoạt động này trong lớp học tiếng Anh hay không?
Mỗi thầy cô có thể có quan điểm riêng của mình.
Còn quan điểm của thầy thì khá rõ.
Từ khi áp dụng Triết lý 3 Gốc vào Trung tâm, thầy đã cấm tuyệt đối giáo viên tổ chức hoạt động này. Thầy không đợi đến khi xây dựng Triết lý Better Me mới đưa ra quyết định đó.
Sau này, khi nhìn lại Musical Chairs bằng khung Better Me, thầy càng hiểu rõ hơn vì sao mình từng không muốn giáo viên tổ chức hoạt động này.
Hoạt động vui.
Dễ tổ chức.
Học sinh thích.
Nhưng chỉ ba điều đó là chưa đủ. Chúng ta cần hỏi thêm:
Học sinh đang học được gì?
Học sinh đang thực hành kỹ năng gì?
Học sinh đang hình thành những hành vi và giá trị gì?
Đó chính là lúc một Triết lý giáo dục trở thành một bộ lọc cho hoạt động.
Có thể sửa hoạt động Musical Chairs không?
Câu trả lời của thầy là: Có.
Triết lý Better Me không chỉ được dùng để đánh giá một hoạt động đã có, mà nó còn có thể được sử dụng để cải tiến và thiết kế lại hoạt động.
Nếu giáo viên vẫn thích ý tưởng về âm nhạc, vận động, phản xạ và sự hồi hộp của hoạt động Musical Chairs, chúng ta không nhất thiết phải bỏ tất cả những yếu tố đó.
Hãy thử giữ lại những gì có giá trị và thay đổi những gì chưa phù hợp.
Dựa trên Triết lý Better Me, thầy đã có một số ý tưởng để sửa hoạt động Musical Chairs.
Thầy sẽ chia sẻ cụ thể những ý tưởng này ở bài viết tiếp theo.
Như vậy, Triết lý Better Me trở thành công cụ thiết kế hoạt động, chứ không phải chỉ là công cụ để “chê” hoạt động.
Triết lý Better Me không chỉ hỏi: “Hoạt động này có tốt không?”
Triết lý Better Me còn hỏi: “Nếu chưa tốt, chúng ta có thể làm nó tốt hơn như thế nào?”
Và theo thầy, đây mới là giá trị quan trọng của một triết lý khi được đưa vào thực tế giảng dạy.
Các thầy, các cô thấy bài viết của thầy hay và hữu ích thì hãy để lại một comment bên dưới nhé. Thầy rất vui nếu được cùng các thầy các cô trao đổi thêm về chủ đề này.
Comments