Hoạt động Speaking Test Show

Updated: Oct 1
Có một hoạt động mà thầy đã triển khai ở Trung tâm Anh ngữ của thầy từ rất sớm.
Khi đó, CapCut còn chưa xuất hiện và thầy phải dùng Adobe Premiere để làm ra sản phẩm cuối cùng.
Đó chính là hoạt động Speaking Test Show.
Một khóa học tại Trung tâm Anh ngữ của thầy thường kéo dài khoảng 3 tháng. Cuối mỗi khóa học, học sinh sẽ có một bài Speaking Test. Giáo viên kiểm tra khả năng Speaking của từng học sinh thông qua một bài test dưới dạng phỏng vấn trực tiếp.
Nhưng thầy không muốn hoạt động này chỉ dừng lại ở một bài kiểm tra diễn ra trong lớp học.
Thầy nghĩ rằng, với sự xuất hiện của giáo viên nước ngoài và speaking là điểm mạnh của học sinh khi học cùng giáo viên nước ngoài, tại sao thầy không ghi hình lại thành một sản phẩm để phụ huynh có thể nhìn thấy và để Trung tâm của thầy có tư liệu làm truyền thông.
Và từ đó, Speaking Test Show ra đời.

Theo Triết lý Better Me, thầy luôn muốn nhìn một hoạt động giáo dục dưới góc độ Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa, xem hoạt động này có thể tạo ra thêm giá trị cho học sinh.
Không chỉ là một bài Speaking Test
Thầy đã sắp xếp để có thể triển khai việc quay phim toàn bộ bài Speaking Test của tất cả học sinh trong Trung tâm.
Thầy thiết kế một phòng quay phim cơ động với phông xanh, đèn quay phim, tripod, máy ảnh,...
Khi cần sử dụng, chỉ mất khoảng 15 phút là có thể dựng thành một phòng quay phim. Khi không cần sử dụng, căn phòng lại trở thành một phòng học như bình thường.
Mỗi học sinh khi thực hiện bài Speaking Test với giáo viên sẽ được ghi hình lại.
Mỗi học sinh sẽ có một video Speaking Test cuối khóa.
Sau đó, Trung tâm sử dụng Adobe Premiere để biên tập lại video trước khi gửi cho phụ huynh hoặc sử dụng làm tư liệu để trao đổi với phụ huynh trong buổi họp cuối khóa.
Ngày đó, thầy còn đầu tư cả phông xanh để sử dụng kỹ thuật Chroma Key, giúp tách nền và thay bằng một hình ảnh hoặc phông nền khác.
Vì vậy, mỗi học sinh có thể có một background riêng trong video của mình.
Ngày đó làm những việc này không đơn giản như bây giờ.

Việc tạo phụ đề tiếng Anh và tiếng Việt khá phức tạp nên thầy không làm. Phần mềm biên tập video cũng đòi hỏi máy tính có phần cứng tương đối tốt.
Còn ngày nay, với những công cụ như CapCut, các thầy các cô có thể tạo phụ đề tiếng Anh hoặc tiếng Việt dễ dàng hơn rất nhiều. Việc biên tập video cũng có thể thực hiện ngay trên điện thoại.
Công nghệ thay đổi, nhưng ý tưởng thì vẫn có thể giữ nguyên: Biến một bài kiểm tra cuối khóa thành một sản phẩm mà phụ huynh có thể nhìn thấy và lưu lại.
Không cần thiết bị quá phức tạp
Ngày nay, các thầy các cô không nhất thiết phải đầu tư một hệ thống quay phim quá phức tạp.
Chỉ cần một góc được thiết kế thật đẹp trong lớp học hoặc trong Trung tâm là đã có thể tạo ra một background phù hợp, thay vì phải đầu tư phông xanh và sử dụng kỹ thuật Chroma Key.
Một chiếc điện thoại hoàn toàn có thể sử dụng để quay video.
Nếu có điều kiện, Trung tâm có thể đầu tư thêm micro cài áo cho giáo viên và học sinh để âm thanh rõ hơn và hạn chế tạp âm.
Đèn quay phim chuyên dụng cũng giúp hình ảnh đẹp hơn, màu sắc tươi hơn và ổn định hơn. Khi ánh sáng đã tốt ngay từ lúc quay, việc biên tập sau đó cũng đơn giản hơn vì không phải xử lý quá nhiều về màu sắc, bộ lọc hay hiệu ứng.

Theo thầy, điều quan trọng không phải là Trung tâm có bao nhiêu thiết bị.
Điều quan trọng là chúng ta sử dụng những thiết bị mình có như thế nào để tạo ra một sản phẩm có giá trị cho học sinh và phụ huynh.
Bố trí phòng quay phim như thế nào?
Trong Speaking Test Show, thầy nghĩ Trung tâm nên sử dụng một chiếc bàn chữ V.
Giáo viên và học sinh ngồi ở hai bên của bàn và cùng hướng về phía máy quay.
Cách bố trí này giúp người xem có thể nhìn thấy rõ khuôn mặt của cả giáo viên và học sinh trong suốt quá trình giao tiếp.
15 giây mở đầu Speaking Test Show
Trước khi bắt đầu bài test chính, giáo viên có thể có một đoạn giao tiếp ngắn với học sinh giống như một người dẫn chương trình.
Ví dụ:
Teacher: Good morning. Today we have a Speaking Test Show with Anna. Hello, Anna. How are you today?
Student: Hello, teacher. I'm good, thank you.
Hoặc đơn giản hơn:
Teacher: Hello, Anna. Welcome to Speaking Test Show. How are you today?
Student: I'm good, thank you.
Đoạn hội thoại mở đầu này chỉ cần khoảng 15–30 giây.
Sau đó giáo viên bắt đầu vào bài test chính.
Thầy nghĩ đoạn mở đầu này có một tác dụng khá hay.
Nó giúp video không bắt đầu ngay bằng một câu hỏi kiểm tra. Học sinh có một khoảng thời gian ngắn để làm quen với không gian, giáo viên và camera trước khi bước vào phần kiểm tra chính.
Nội dung Speaking Test Show phải nằm trong nội dung học sinh đã học
Đối với học sinh tiểu học trở xuống, giáo viên có thể sử dụng flashcard để thực hiện bài Speaking Test.
Khi sử dụng flashcard, giáo viên cần đưa flashcard ra ở vị trí để học sinh nhìn thấy và camera cũng có thể ghi lại được hình ảnh của flashcard.

Nhưng có một nguyên tắc mà thầy nghĩ rất quan trọng: Flashcard phải nằm trong nội dung bài học của khóa học vừa diễn ra.
Không nên đưa những nội dung mà học sinh chưa được học vào bài Speaking Test cuối khóa, hoặc những nội dung đã được học từ những khóa trước đó.
Giáo viên cũng nên kết hợp sử dụng những mẫu câu, cấu trúc ngữ pháp mà học sinh đã được học trong khóa học.
Ví dụ, nếu trong khóa học vừa rồi học sinh đã học về thì tương lai, trong bộ câu hỏi của Speaking Test cần có những câu hỏi để học sinh sử dụng cấu trúc của thì tương lai.
Như vậy, bài Speaking Test không chỉ kiểm tra xem học sinh có nhớ từ vựng hay không mà còn kiểm tra khả năng sử dụng những kiến thức ngôn ngữ mà các em đã được học trong suốt khóa học.
Vì vậy, Trung tâm cần xây dựng trước kịch bản và bộ câu hỏi cho Speaking Test Show.
Giáo viên không nên bước vào phòng quay rồi mới nghĩ xem sẽ hỏi học sinh câu gì. Bộ câu hỏi cần được chuẩn bị dựa trên nội dung khóa học, phù hợp với độ tuổi và trình độ của học sinh.
15 giây kết thúc Speaking Test Show cũng cần được thiết kế
Sau khi hoàn thành bài test chính, giáo viên và học sinh có thể có một đoạn hội thoại ngắn để kết thúc video.
Ví dụ:
Teacher: Good job, Anna. You did a great job today. Thank you for coming to the Speaking Test Show today. Goodbye.
Sau đó giáo viên và học sinh chào nhau, cùng hướng về camera và vẫy tay chào trước khi video kết thúc.
Một đoạn kết đơn giản như vậy giúp video có cảm giác hoàn chỉnh hơn.
Nó không còn giống một đoạn video được quay lại từ một bài kiểm tra trong lớp học.
Nó trở thành một sản phẩm hoàn chỉnh.
Một video nên dài bao lâu?
Theo thầy, một video Speaking Test Show nên có độ dài trong khoảng từ 1 phút 30 giây đến 3 phút.
Tất nhiên, đây không phải là một quy định cứng.
Trong một số trường hợp, việc quay phim có thể kéo dài hơn dự kiến.
Khi thực hiện bài test, giáo viên thường tập trung vào học sinh. Áp lực khi xuất hiện trước ống kính cũng có thể khiến giáo viên không để ý đến thời gian.
Vì vậy, người quay phim cần theo dõi thời lượng của video và có cách để “truyền tin” cho giáo viên.
Ví dụ, khi video đạt 2 phút 30 giây, nhân viên quay phim có thể đưa một tấm bảng ghi:
“30 SECONDS LEFT” để giáo viên có thể nhìn thấy.
Bằng khả năng và kinh nghiệm của mình, giáo viên sẽ tìm cách để kết thúc bài Speaking Test trong thời lượng phù hợp.
Thầy nghĩ đây là một chi tiết nhỏ nhưng khá quan trọng.
Người quay phim không chỉ là người bấm nút quay. Người quay phim cũng cần hiểu cấu trúc của hoạt động để hỗ trợ giáo viên hoàn thành sản phẩm.
Thầy chỉ quay “1 shot” trong Speaking Test Show?
Thầy thường quay “1 shot” cho mỗi học sinh, tức là chỉ bấm máy một lần và ghi hình liên tục từ đầu đến cuối bài Speaking Test, thay vì chia thành nhiều cảnh rồi ghép lại.
Mỗi học sinh là “một file video”.
Cách này giúp thầy quản lý file trên máy tính đơn giản hơn rất nhiều khi biên tập.
Khi quay, thầy thường bấm máy khoảng 3 giây trước khi ra tín hiệu “bắt đầu” và quay thêm khoảng 3 giây sau khi giáo viên và học sinh vẫy tay chào ở cuối video.
Khi biên tập, thầy sẽ cắt bỏ những giây thừa này.
Sau đó, thầy thay background bằng kỹ thuật Chroma Key, thêm logo của Trung tâm ở góc trên bên phải màn hình, giống cách logo thường được đặt trên các chương trình truyền hình.
Có nên cắt những lỗi của học sinh không?
Việc quay một shot duy nhất có thể tạo áp lực đối với cả giáo viên và học sinh. Hai người phải cố gắng không mắc lỗi trong quá trình quay.
Đôi khi học sinh sẽ ngập ngừng khi trả lời.
Đôi khi học sinh sẽ nói sai.
Theo thầy, đó là điều bình thường.
Phụ huynh cần nhìn thấy con mình thực sự sử dụng tiếng Anh như thế nào, chứ không nhất thiết phải nhìn thấy một video trong đó mọi câu trả lời đều hoàn hảo.
Nếu cứ cắt cảnh, quay lại và chỉ chọn những đoạn học sinh trả lời trôi chảy nhất thì video có thể đẹp hơn, nhưng nó cũng không còn phản ánh đầy đủ quá trình kiểm tra nữa.
Với Speaking Test Show, thầy thích giữ lại một phần sự tự nhiên đó.
Học sinh có thể ngập ngừng. Học sinh có thể mắc lỗi. Và đó cũng là một phần của việc học.

Tuy nhiên, nếu trong quá trình quay mà xuất hiện những lỗi ảnh hưởng đến chất lượng của bài test hoặc video thì thầy bắt buộc phải quay lại từ đầu. Đây cũng là cách để học sinh có thêm cơ hội thực hành lại bài Speaking Test.
Một cách bố trí khác mà thầy thường thấy
Thầy quan sát thấy một số Trung tâm tổ chức Speaking Test bằng cách xếp hai bộ bàn ghế đối diện nhau.
Giáo viên ngồi một bên, học sinh ngồi một bên.
Máy quay đặt vuông góc với hai người.
Phía sau giáo viên và học sinh có một chiếc TV để chiếu slide, hình ảnh hoặc flashcard.
Cách làm này có một ưu điểm khá rõ. TV có thể hiển thị hình ảnh lớn, nhiều màu sắc và trực quan hơn một tấm flashcard.
Nhưng theo thầy, cách bố trí này có một điểm chưa thật sự phù hợp với một video Speaking Test Show.
Khi giáo viên và học sinh cùng nhìn vào màn hình TV phía trước, họ sẽ không còn nhìn về phía camera.
Khi đó, người xem video sẽ không nhìn thấy rõ toàn bộ khuôn mặt của giáo viên và học sinh trong lúc hai người giao tiếp.
Cuộc trò chuyện vì thế có cảm giác giống một buổi kiểm tra đang được ghi hình hơn là một cuộc giao tiếp trực tiếp với người xem.
Vì vậy, thầy chọn bàn chữ V, giáo viên sử dụng flashcard.
Với Speaking Test Show, thầy muốn học sinh và giáo viên hướng về phía camera nhiều hơn.
Bởi vì cuối cùng, video này không chỉ dành cho người thực hiện bài test.
Nó còn dành cho người sẽ xem video đó sau này.
Làm quen với việc xuất hiện trước ống kính
Việc thường xuyên tham gia Speaking Test Show cũng giúp học sinh làm quen với việc xuất hiện và trả lời trước ống kính máy quay.
Ban đầu, một số học sinh có thể cảm thấy hơi ngại hoặc hồi hộp khi nhìn thấy camera. Nhưng khi được trải nghiệm nhiều lần, các em sẽ dần quen với việc nói tiếng Anh trước máy quay, biết cách nhìn vào camera và tự tin hơn khi trả lời.
Thầy nghĩ đây cũng là một trải nghiệm có giá trị đối với học sinh. Bởi trong tương lai, các em có thể sẽ gặp những tình huống như thuyết trình, phỏng vấn, làm video hoặc xuất hiện trước camera.

Speaking Test Show vì vậy không chỉ giúp học sinh kiểm tra khả năng Speaking mà còn cho các em thêm một trải nghiệm để rèn luyện sự tự tin.
Đánh giá hoạt động theo Triết lý Better Me
Với Triết lý Better Me, một hoạt động không chỉ được nhìn dưới góc độ “có vui hay không” mà cần được nhìn qua ba trụ cột Học thuật – Kỹ năng – Văn hóa.
Vậy Speaking Test Show có thể được nhìn như thế nào?
Về mặt Học thuật
Speaking Test Show sử dụng trực tiếp những kiến thức mà học sinh đã học trong khóa học để kiểm tra khả năng sử dụng tiếng Anh.
Học sinh phải nghe câu hỏi của giáo viên, nhớ lại từ vựng, mẫu câu và cấu trúc ngữ pháp đã học, sau đó sử dụng chúng để trả lời.
Đặc biệt, nếu Trung tâm xây dựng bộ câu hỏi dựa trên toàn bộ nội dung học tập của khóa học thì Speaking Test Show không chỉ kiểm tra một vài từ vựng riêng lẻ mà có thể kiểm tra khả năng vận dụng kiến thức của học sinh.
Dựa vào "Cách tính điểm cột Học thuật theo Triết lý Better Me", nếu được thiết kế đúng như trên, hoạt động này được đánh giá 5/5 điểm về mặt Học thuật.
Điểm 5 ở đây không đến từ việc học sinh nói thật nhiều.
Điểm này đến từ việc học sinh phải sử dụng kiến thức ngôn ngữ đã học để hoàn thành một nhiệm vụ có mục tiêu rất rõ ràng: hoàn thành bài Speaking Test cuối khóa.
Về mặt Kỹ năng
Trong Speaking Test Show, học sinh phải nghe câu hỏi của giáo viên và trả lời bằng tiếng Anh.
Như vậy, hoạt động có sự tham gia rõ ràng của Listening và Speaking.
Tuy nhiên, theo cách tính điểm cột Kỹ năng hiện tại của thầy, hoạt động này chưa có thêm những kỹ năng khác trong nhóm kỹ năng được tính điểm.
Dựa vào "Cách tính điểm cột Kỹ năng theo Triết lý Better Me", hoạt động này được đánh giá 3/5 điểm về mặt Kỹ năng.
Về mặt Văn hóa
Bản thân một bài Speaking Test chưa tạo ra nhiều giá trị về mặt Văn hóa.
Nhưng nếu Trung tâm duy trì hoạt động Speaking Test Show như một hoạt động được tổ chức vào cuối mỗi khóa học, học sinh nào cũng có một video, phụ huynh nào cũng nhận được sản phẩm của con sau khóa học, thì theo thời gian hoạt động này có thể trở thành một nét riêng của Trung tâm.
Khi đó, Speaking Test Show không còn đơn thuần là một bài kiểm tra.
Nó trở thành một nét văn hóa nội sinh của Trung tâm.
Nếu Trung tâm xây dựng được như vậy thì dựa vào "Cách tính điểm cột Văn hóa theo Triết lý Better Me", hoạt động này được đánh giá 5/5 điểm về mặt Văn hóa.
Có một điều thầy muốn các thầy các cô lưu ý
Nếu lâu lâu mới tổ chức hoạt động Speaking Test Show, hoạt động chưa trở thành nét văn hóa nội sinh của Trung tâm thì hoạt động này mới chỉ đạt 3/5 điểm về mặt Văn hóa.
Đối với từng học sinh, từng video, từng lần quay, điểm Văn hóa cũng có thể thay đổi và cũng có thể trở thành một công cụ để Trung tâm đánh giá học sinh, bên cạnh cột Học thuật. Ví dụ:
Sau nhiều lần tham dự Speaking Test Show, học sinh dần hình thành tác phong lịch sự, chỉn chu hơn, biết cách chào hỏi, biết cách giao tiếp với giáo viên, tự tin xuất hiện trước ống kính, tự tin “dẫn” đoạn mở đầu và đoạn cuối của video cùng với giáo viên... Những biểu hiện này cho thấy hoạt động đang góp phần nuôi dưỡng Văn hóa ứng xử của học sinh. Khi đó, hoạt động có thể được đánh giá 4/5 điểm về mặt Văn hóa.
Nhưng ngược lại, nếu trong Speaking Test Show mà xuất hiện những hành vi chưa phù hợp, ví dụ học sinh chưa có thái độ lịch sự với giáo viên, học sinh không tập trung vào bài test, học sinh đùa nghịch trong quá trình bài test diễn ra,… thì khi đó, điểm Văn hóa của đoạn video quay Speaking Test của học sinh này sẽ chỉ còn 2/5. Khi đó video sẽ không đạt, Trung tâm sẽ cần phải tiến hành nhắc nhở học sinh và thực hiện quay lại.
Như vậy, cột Văn hóa cũng có thể sử dụng như một công cụ để Trung tâm chấm điểm từng học sinh.
Khung đánh giá hoạt động Speaking Test Show
Nếu Speaking Test Show được triển khai đúng như mô hình trên, được duy trì thường xuyên và thực sự trở thành một nét văn hóa nội sinh của Trung tâm, hoạt động có thể được đánh giá:
Học thuật: 5/5
Kỹ năng: 3/5
Văn hóa: 5/5

Như vậy, Speaking Test Show tạo thành Tam giác đánh giá hoạt động 5–3–5 trên Khung đánh giá Better Me
Tam giác này cho chúng ta thấy một điều khá thú vị.
Một hoạt động có thể rất mạnh, đạt điểm tối đa, 5/5 điểm về Học thuật và Văn hóa nhưng chưa nhất thiết phải đạt điểm 4/5 hay điểm 5/5 ở trụ cột Kỹ năng.
Với Speaking Test Show, nếu muốn tiếp tục phát triển hoạt động theo Triết lý Better Me, thầy sẽ đặt câu hỏi:
Có thể làm gì để hoạt động này phát triển thêm về mặt Kỹ năng? Hy vọng thầy sẽ sớm có câu trả lời trong thời gian tới.
Và đó mới là ý nghĩa của việc đánh giá theo Triết lý Better Me.
Triết lý Better Me không chỉ hỏi: “Hoạt động này có tốt không?”
Triết lý Better Me còn hỏi: “Nếu chưa đạt 5–5–5, chúng ta có thể làm hoạt động này tốt hơn như thế nào?”
Làm truyền thông về hoạt động Speaking Test Show
Ở hoạt động này, việc quay phim và chụp ảnh vốn đã là một phần của hoạt động.
Vì vậy, khi nói về truyền thông, thầy không muốn tập trung vào chuyện Trung tâm phải quay phim hay chụp ảnh như thế nào mà thầy muốn tập trung vào việc Trung tâm sẽ làm truyền thông như nào và hiệu quả truyền thông từ hoạt động này sẽ như nào.
Hoạt động Speaking Test Show có một điểm rất thú vị nằm ở chỗ: chính hoạt động này có thể đã tự tạo ra tư liệu truyền thông cho Trung tâm.
Ngoài việc Trung tâm chủ động sử dụng những video này trên các nền tảng mạng xã hội, phụ huynh cũng có thể trở thành người giúp Trung tâm lan tỏa hoạt động.
Đối với thầy, không có bài đăng quảng cáo nào hiệu quả bằng việc phụ huynh chủ động chia sẻ những thành quả mà con mình đã đạt được khi học tại Trung tâm.
Khi phụ huynh nhận được video Speaking Test Show của con, nếu phụ huynh thấy video đẹp, thấy con trả lời tốt, thấy con có hình ảnh đẹp trong clip,... họ có thể chủ động đăng video đó lên tài khoản cá nhân của mình trên các nền tảng mạng xã hội.
Trong video có logo của Trung tâm ở góc trên bên phải màn hình. Khi đó, hình ảnh của Trung tâm được xuất hiện trong bài đăng của phụ huynh mà không cần Trung tâm phải yêu cầu phụ huynh quảng cáo cho mình.
Đây là một hình thức lan tỏa rất tự nhiên.

Thầy nghĩ đây cũng là một trong những giá trị thú vị của việc thiết kế hoạt động học tập có thể tạo ra sản phẩm truyền thông.
Không phải hoạt động nào cũng cần nghĩ đến truyền thông ngay từ đầu.
Nhưng nếu một hoạt động vừa tạo ra giá trị cho học sinh, vừa tạo ra một sản phẩm có ý nghĩa đối với phụ huynh thì việc truyền thông có thể trở thành kết quả tự nhiên của chính hoạt động đó.
Speaking Test Show không chỉ là một bài kiểm tra
Nhìn lại hoạt động Speaking Test Show sau nhiều năm triển khai, thầy thấy điều thú vị không nằm ở chiếc máy ảnh, phông xanh hay phần mềm Adobe Premiere.
Những thứ đó rồi cũng thay đổi.
Ngày trước thầy dùng Adobe Premiere. Bây giờ các thầy các cô có thể dùng CapCut.
Ngày trước cần một chiếc máy tính có cấu hình tương đối tốt. Bây giờ một chiếc điện thoại cũng có thể quay và biên tập video.
Ngày trước phải đầu tư cả một hệ thống phông xanh, đèn, máy ảnh. Bây giờ việc bắt đầu đơn giản hơn rất nhiều.
Nhưng điều quan trọng nhất vẫn là cách chúng ta thiết kế hoạt động.
Một bài Speaking Test cuối khóa vốn chỉ diễn ra trong vài phút rồi kết thúc.
Nhưng nếu được thiết kế lại, nó có thể trở thành một trải nghiệm khác đối với học sinh.
Học sinh được kiểm tra kiến thức đã học.
Học sinh được sử dụng tiếng Anh.Học sinh làm quen với việc xuất hiện trước ống kính
Học sinh có một sản phẩm để nhìn lại mình sau mỗi khóa học.
Phụ huynh có một sản phẩm cụ thể để nhìn thấy con mình đã học được gì.
Và Trung tâm có thêm một cách để xây dựng văn hóa riêng của mình.
Thầy nghĩ đó cũng là một cách để chúng ta nhìn một hoạt động giáo dục theo Triết lý Better Me.
Không cần phải làm một hoạt động hoàn toàn mới. Đôi khi chỉ cần nhìn một hoạt động quen thuộc theo một cách làm khác, chúng ta có thể tạo ra một giá trị khác. Các thầy các cô thấy bài viết của thầy hay và hữu ích thì hãy để lại một comment bên dưới nhé. Thầy rất vui nếu được cùng các thầy các cô trao đổi thêm về chủ đề này.



Comments